Een heel nieuw jaar ligt voor ons. Om te beginnen wil ik alle lezers dan ook een goed 2017 wensen! Net als andere jaren breng ik ook graag in beeld wat het jaar op HRM-gebied in petto heeft. Op basis van mijn specifieke kennis en ervaring binnen de publieke sector zie ik dat de volgende thema’s daar voor 2017 het HRM-speelveld bepalen, maar deze zullen deels ook buiten de publieke sector zeker herkenbaar zijn:

Algemene ontwikkelingen

Arbeidsmarkt in beweging
Goed nieuws: de economie en de arbeidsmarkt herstellen steeds meer van de recessie. Na de eerste voorzichtige tekenen in 2015 zette het herstel in 2016 door, zo blijkt uit cijfers van het CBS. De beroepsbevolking, het aantal banen en het aantal vacatures stegen verder. Ook daalde de werkloosheid, al is het vooralsnog langzaam. Verder speelt voor 2017 – net als vorig jaar – een verdergaande flexibilisering van de arbeidsmarkt een voorname rol. In de praktijk soms lastig, niet in de laatste plaats als gevolg van onrust en onduidelijkheid over bepaalde wet- en regelgeving (denk aan de WWZ en de Wet DBA, hierover verderop meer). Daarbij moeten we afwachten welke effecten de Tweede Kamerverkiezingen van 15 maart 2017 gaan hebben.

Technologische ontwikkelingen
Technologische ontwikkelingen gaan razendsnel. Het is al vaker gezegd dat over een aantal jaar niet al het werk dat wij nu doen, nog zal bestaan. Digitalisering, data-analytics en algoritmen, automatisering en robotisering nemen steeds meer banen over. Banen met het minste risico zijn banen waar heel specifieke menselijke kwaliteiten voor nodig zijn, zoals empathie of creativiteit. Technologische ontwikkelingen brengen overigens natuurlijk ook nieuwe mogelijkheden.

Werkgeluk
Tevreden en betrokken medewerkers zijn productiever en gezonder en zorgen voor betere prestaties van een organisatie. Zeker nu de markt weer aantrekt, kan werkgeluk als onderdeel van de organisatiestrategie behoorlijk wat opleveren. Een win-win situatie voor organisaties én medewerkers. Nou is geluk een subjectief begrip, ook op het werk. Toch is er een gemene deler, mensen zijn steeds meer op zoek naar banen die voor hen persoonlijk vervullend zijn. Erkenning en (zelf)waardering zijn daarbij ook cruciale factoren, net als jezelf kunnen zijn en een bepaalde vrijheid ervaren om vorm te geven aan je werk. Zo creëer je ruimte voor talenten en de dingen waar mensen energie van krijgen in hun werk.

HR-ontwikkelingen

Duurzame inzetbaarheid
Duurzame inzetbaarheid behoort natuurlijk ‘gewoon’ tot goed werkgeverschap. Maar het is wel duidelijk dat wijzigingen rondom vroegpensioenregelingen en de pensioengerechtigde leeftijd een steentje hebben bijgedragen aan de belangstelling voor dit thema. Voor 2017 lijkt één onderdeel een grote vlucht te gaan nemen: vitaliteit, en dan met name de leefstijlcomponent. Gezonde medewerkers presteren beter en door medewerkers hierin te stimuleren en faciliteren, vergroten organisaties hun aantrekkelijkheid als werkgever. Ook de HRM-thema’s talentmanagement en mobiliteit nemen een centrale positie in bij het thema duurzame inzetbaarheid. Ieders talenten optimaal benutten, in relatie tot de organisatiedoelstellingen, dat geeft plezier en werkgeluk.

Strategische personeelsplanning
Strategische personeelsplanning staat bij veel organisaties al jaren op de agenda. De markt en het werk veranderen. Organisaties moeten hier flexibel en tijdig op in kunnen spelen. Ook ontgroening en vergrijzing zijn aanleiding om na te denken over de consequenties. Voldoende noodzaak dus om actief in te zetten op een strategische personeelsplanning voor de (middel)lange termijn, zodat het personeelsbestand effectief is afgestemd op alle nodige veranderingen om de ambities (nu en in de toekomst) waar te maken.

Verzuim-/gezondheidsmanagement
Na lange tijd van dalende verzuimcijfers, zien we in bepaalde sectoren weer een (lichte) stijging. Stress op de werkvloer is beroepsziekte nummer 1 en een grote boosdoener. In veel organisaties is (de preventie van) werkstress daarom een actueel HRM-thema. Door de jaren heen is overigens een verschuiving te zien van een beheersmatige naar een meer preventieve aanpak van verzuim. Deze ontwikkeling is natuurlijk nauw verbonden met de toenemende aandacht voor gezondheid en leefstijl.

Ontwikkelingen op het gebied van wet- en regelgeving


Wet Werk en Zekerheid (WWZ)
Volgens arbeidsrechtadvocaten en werkgeversorganisaties hebben werkgevers alleen maar problemen met de WWZ. Maar minister Lodewijk Asscher (SZW) vindt de WWZ nog steeds een belangrijke stap naar een betere balans tussen flex en vast. Toch heeft het kabinet ook oog voor onvoorziene effecten. Denk aan de aanpassing van de ketenbepaling bij seizoensgebonden werk, de wijziging rondom de transitievergoeding voor langdurig zieke werknemers en de recente oplossing binnen het bijzonder onderwijs bij kortdurende (dag)vervangingen. Zal het jaar 2017 nog meer WWZ-ontwikkelingen brengen? Waarschijnlijk speelt ook de formatie van het nieuwe kabinet een rol na de verkiezingen van 15 maart 2017.

Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (Wet DBA)
Vanaf 1 mei 2016 heeft de Wet DBA de VAR-verklaring vervangen om beter onderscheid te maken tussen zelfstandigen zonder personeel en mensen in loondienst. Maar in de praktijk leidt de Wet DBA tot de nodige vragen en onrust bij zowel ZZP’ers als opdrachtgevers. Om deze reden is de implementatieperiode van de wet DBA opgeschoven van 1 mei 2017 tot in elk geval 1 januari 2018. Deze periode wordt gebruikt om de begrippen ‘gezagsverhouding’ en ‘vrije vervanging’ te herijken. Met deze aanpassing hoopt de staatssecretaris de onrust in de markt te verminderen.

Participatiewet
De komst van de Participatiewet en de Wet banenafspraak maakt dat gemeenten meer moeten doen om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk te krijgen en te houden. Er komt in 2017 voor werkgevers geen quotum voor werknemers met een arbeidsbeperking, de eerste doelstelling is namelijk gehaald. Wel staat voor 2017 een aantal veranderingen op stapel ten aanzien van de praktische uitvoering van de Participatiewet en de Wet banenafspraak.

Individueel Keuzebudget (IKB) – voor gemeentelijke organisaties
Een belangrijke trend op het gebied van salarissen en arbeidsvoorwaarden is een individualisering van arbeidsvoorwaarden. Per 1 januari 2017 is het ook in de gemeentelijke sector zover. In het IKB is geld uit verschillende regelingen die per 1 januari 2017 verdwijnen (o.a. vakantiegeld, eindejaarsuitkering, levensloopbijdrage en 14,4 uur verlof) omgezet in een persoonlijk financieel budget dat ambtenaren naast hun salaris ontvangen. De medewerker kan gedurende het jaar kiezen of hij dit budget binnen de kaders besteedt aan een doel of laat uitbetalen.

Wet Normalisering Rechtspositie Ambtenaren (Wet Wnra)
In Nederland hebben ambtenaren een aparte rechtspositie – de ambtenarenstatus - met andere rechten en plichten dan in het bedrijfsleven. In het najaar van 2016 stemde de Eerste Kamer in met het wetsvoorstel om de rechten en plichten van ambtenaren gelijk te stellen aan die in het bedrijfsleven. Door deze Wet Normalisering Rechtspositie Ambtenaren vallen 800.000 ambtenaren straks niet meer onder het ambtenarenrecht. De verantwoordelijke minister komt met een planning voor de invoering, op dit moment is de verwachting dat de wet per 1 januari 2020 in gaat.

Nieuwe Arbowet
Als het gaat om gezond en veilig werken staat voor 2017 de nieuwe Arbeidsomstandighedenwet op de agenda, naar verwachting in juli 2017. Met de nieuwe Arbowet wil de regering de preventie van beroepsziekten en arbeidsgerelateerde klachten aanpakken en de algemene veiligheid op de werkvloer versterken. Het wetsvoorstel richt zich dus met name op de preventieve kant. Veranderingen hebben dan ook vooral betrekking op de rol van de bedrijfsarts en de preventiemedewerker.

Tot slot
Een behoorlijk aantal uiteenlopende HRM trends en ontwikkelingen voor 2017 dus. Wel is er duidelijk veel goed nieuws, denk aan het economisch herstel, het aantrekken van de arbeidsmarkt en de daling van de werkloosheid. Maar ook aan de aandacht voor positieve thema’s zoals werkgeluk, duurzame inzetbaarheid, talent, gezondheid en vitaliteit. Kortom: in 2017 volop thema's die mooie kansen bieden voor organisaties én medewerkers!

Benieuwd naar de uitgebreide inhoud en samenhang rondom de genoemde HRM-thema’s en de wijzigingen in deze wet- en regelgeving? Lees dan het volledige artikel op www.driessen.nl/goedbekend

Aantal keer bekeken: 2407

Laat een reactie achter

Je moet lid zijn van HRbase - grootste HR netwerk van Nederland om reacties te kunnen toevoegen!

Word lid van HRbase - grootste HR netwerk van Nederland