Wat doen salarissen in crisistijd?

Je zou toch mogen verwachten dat in economisch barre tijden de loonzakjes minder worden gevuld. Niets is echter minder waar! In 2008 stegen de lonen met maar liefst 3,5%, terwijl de inflatie op 2,2 procent bleef steken. Ook dit jaar zet de trend van stijgende lonen zich voort, ondanks de crisis. Zo werd halverwege dit jaar het minimum loon verhoogd met 1,26% ten opzichte van januari 2009, en kwam de CAO loonontwikkeling in de eerste drie kwartalen uit op bijna tweeënhalve procent. Tel daarbij op een verwachte inflatie van nul, dan is de reële loonstijging ronduit fors! Is daar een verklaring voor?

Ik denk het wel.

De prijs van arbeid wordt in de eerste plaats bepaald door de kwalitatieve discrepantie op de arbeidsmarkt. Met andere woorden: zo kort na het uitbreken van de crisis sluiten vraag en aanbod niet onmiddellijk op elkaar aan. Nu steeds meer ZZP’ers zich weer als gewone loontrekker aanmelden, zal dit effect langzaam wegebben. Met voor u als prettig gevolg dat de prijzen op de arbeidsmarkt gaan dalen. De oplopende werkeloosheid zal dat effect verder versterken, zodat naar verwachting de lonen in 2010 minder hard stijgen dan voorheen.

De tweede verklaring is deze. Een groot aantal CAO akkoorden was al afgesloten voordat de crisis vorig jaar begon. De loonafspraken die daarin gemaakt zijn lopen dus nog even door. Minister Ter Horst van Binnenlandse Zaken kan bijvoorbeeld niet eerder aan de ambtenaren salarissen gaan sleutelen dan in 2011. Dat zegt genoeg.

Wat betekenen stijgende lonen en dalende inflatie voor uw beloningsbeleid?

Waar u vooral kien op moet zijn, is dat uw loonlijn niet achter de feiten aan gaat lopen. Salarisstructuren willen nogal eens een herijking krijgen op basis van inflatiecijfers. Dat is correct, omdat het verhogen van de loonlijn in de eerste plaats tot doel heeft: koopkrachtbehoud.

Echter, de kans is groot dat veel bedrijven dit jaar wederom hun salarisstructuur niet aanpassen, zuinig als zij zijn op hun plafond. Vorig jaar vanwege de crisis, nu vanwege de inflatie - of beter gezegd: het ontbreken daarvan. Dat zou wel eens een grote strategische fout kunnen zijn en u op achterstand zetten van de concurrent. Wie nu niet tijdig een correctie doet, loopt, als straks de markt weer aan gaat trekken, grote kans dat zijn nieuwe medewerkers met geen mogelijkheid meer in het salarisgebouw onder te brengen zijn. En dan gaat pas echt het dak eraf!

Wat zijn wat u betreft de zaken waarmee rekening moet worden gehouden, als straks de crisis achter ons ligt?