Van jongs af aan groeien we op in allerlei denkbeelden, overtuigingen en typeringen. Dat begint al bij de geboorte. Roze muisjes bij ‘wat een mooi meisje’ en blauwe bij ‘zo’n stoer knaapje’. Ouders, leraren, vrienden, TV, reclames en al het andere om ons heen beïnvloedt en vormt ons volgens hun normen. “Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg, je bent mooi, je hebt hard gewerkt, regels zijn regels, fouten moet je voorkomen, je moet lief zijn, eerst nadenken, je mag alleen boos zijn als je een goede reden hebt” en ga zo maar door.

Wat door onze omgeving positief wordt gewaardeerd gaan we accentueren. Dat wordt daarmee ook belangrijk voor onszelf, het vormt onze eigen overtuiging. Dat is onvermijdelijk en heeft ook een belangrijke functie. We ontwikkelen daarmee patronen waardoor onze wereld overzichtelijker wordt. Wanneer we alles onbevangen zouden waarnemen worden we helemaal mesjokke. Dus elimineren, generaliseren en vervormen we alles wat we zien of meemaken. We experimenteren met gedrag om binnen die patronen te ontdekken wat voor ons de beste uitwerking heeft.

Hoe behendiger we ons gedragen, hoe beter we slagen.

Tot het moment dat we er niet mee verder komen of erin vastlopen. Soms door een crisis. Een burn-out, een scheiding, ziekte, het verlies van een baan of andere ellende. Soms ook omdat we merken dat we iets niet voor elkaar krijgen, wat we wel graag zouden willen. Ontwikkeling stagneert, door alles wat we hebben geleerd. Onze overtuigingen belemmeren ons dan om verder te groeien. We moeten eerst onze perceptie verruimen voor we iets nieuws kunnen leren. Dat zien we ook vaak bij onze kandidaten in leiderschapsprogramma’s, assessments, coaching of outplacement.

Het ter discussie durven stellen van je eigen overtuiging is een lastige opgave. Perfectionistisch? Maar er mag toch niks op mij aan te merken zijn? Vermijdend? Maar iedereen wil toch aardig gevonden worden? Vertrouwen? Maar controle is toch beter? Grenzen stellen? Maar je moet toch gewoon doen wat gevraagd wordt? Gaan voor mijn passie? Maar zekerheid is toch belangrijker?

Dat soort overtuigingen hebben we allemaal wel. Het zijn programma’s in je hoofd die je elke dag opnieuw afspeelt en daarmee jouw waarheid zijn geworden. De vraag is of je die moet blijven geloven.

Meer lezen

Aantal keer bekeken: 89

Plaats een reactie