We hebben allemaal plannen in ons hoofd: van 'ik ga zo even koffie maken' tot 'over vijf jaar ga ik er een jaar tussenuit'. Soms noemen we plannen ambities. Heel vroeger was het hebben van ambities 'not done', maar Machiavelli heeft dit streven naar het behalen van doelen ooit uit het verdomhoekje gehaald. En nu lijkt het er wel op dat je zonder ambities niet kunt meedraaien.

Zelf word ik altijd kriegel als mensen naar mijn ambities vragen. Het lijkt een antwoord af te dwingen in de richting van 'veel, groter, meer', want je moet als ondernemer wel ambitieus zijn en altijd de 'stip op de horizon' scherp voor ogen hebben. En ik ken veel mensen die helemaal losgaan als ze over hun ambities mogen vertellen. Heerlijk om naar te luisteren. Maar zo werkt het voor mij niet. Als ik mijn ambities moet benoemen, ga ik op slot en mijn energie gaat zo het afvoerputje in.

Plannen daarentegen heb ik te over. Plannen maken is ook veel leuker dan ambities bepalen. Plannen hebben met verse ideeën te maken, met een visie, met een verwachtingsvolle spanning en vooral: niets is nog in beton gegoten. Het hebben van plannen is wat me drijft, plannen geven vrijheid, creativiteit en mogelijkheden makkelijk van koers te veranderen. Plannen zijn een belangrijke energiebron, vooral als ze klein, eenvoudig en nét bereikbaar zijn. Ik haal ze overigens nooit, want tegen die tijd heb ik ze allang weer bijgesteld. Als ik de plannen die ik nu voor ogen heb vijf jaar geleden zou hebben benoemd, dan zouden het ambities voor me zijn geweest en me hebben geblokkeerd. Uiteindelijk kom je toch waar je zijn moet.

Als ik coach, komt vaak het woord ambitie ter sprake, meestal omdat mensen vinden dat ze hun ambities moeten kunnen benoemen, want de organisatie wil dat weten. Moe dat ze ervan worden! Het past ook niet in de huidige tijd, waarin 'agility key' is. Aanpassing, wendbaarheid... en dan vragen naar ambitie. Het enige juiste antwoord op die vraag zou dan moeten zijn: 'mijn ambitie is om duurzaam inzetbaar te blijven', maar ik vrees dat daar bij niemand de handen voor op elkaar gaan.

Als je het gesprek gaat voeren over waar mensen blij van worden en waarvan ze verwachten dat ze nog blijer van gaan worden, kun je de sprankeling in hun ogen zien ontstaan. Het gesprek vormt de ideeën en de ideeën vormen de plannen.

Heb jij als HR-functionaris ook nogal eens de neiging naar 'persoonlijke ambities' te vragen, realiseer je dan dat het een vraag is die sterk blokkerend kan werken én helemaal niet past in deze tijd. Probeer eens iets anders uit als je wilt weten wat mensen drijft, waar hun bloed sneller van gaat stromen, waar ze energie van krijgen. Houd het klein, ze vertellen het je heus wel als je ze écht weet te bereiken. De moeite die je dáár voor doet, wordt ruimschoots beloond.



Annette van Engelen
Directeur OnzeCoach bv

Aantal keer bekeken: 432

Plaats een reactie

Reacties op dit bericht

Helemaal mee eens!

Ik denk dat ambitie en agility elkaar niet bijten. Je kunt best een ambitie hebben en de weg ernaar toe op een wendbare manier invullen. Dus dat het niet in deze tijd past, ben ik niet met je eens.
Dat het sterk blokkerend kan werken was ik mij niet van bewust, dus dat heb ik van je artikel geleerd!
Vanuit een psychologisch perspectief vind ik het ook interessant om te zien wat deze blokkering nou veroorzaakt.

RSS