Prinsjesdag - Vakbonden: 'Kabinet doet te weinig aan positie flexwerkers'

Vakbonden CNV en FNV vinden dat het kabinet te weinig doet om de positie van flexwerkers en zzp’ers te verbeteren. “Het putje van de arbeidsmarkt”, zo typeert CNV-voorzitter Maurice Limmen hun positie. FNV spreekt van de ‘flexverslaving van werkgevers’.

 Het kabinet doet veel te weinig om de échte problemen in Nederland op te lossen, zo reageert vakbond FNV op de troonrede. "Er worden wel stappen gezet, maar er moet echt meer gebeuren. Wat we nodig hebben zijn oplossingen om Nederland weer goed en eerlijk te laten werken'', stelt FNV-vicevoorzitter Gijs van Dijk in reactie op de plannen die het kabinet dinsdag naar buiten heeft gebracht.

Tijdelijke maatregelen

Het kabinet maakte bekend dat het gat tussen werkenden en gepensioneerden volgend jaar kleiner wordt dan ooit deze kabinetsperiode. Werkenden gaan er volgend jaar in koopkracht gemiddeld 1,1 procent op vooruit, gepensioneerden 0,7 procent, zo blijkt uit cijfers van het ministerie van Sociale Zaken. Dit jaar is er tussen werkenden en ouderen nog een groot verschil. Ook de afgelopen jaren steeg de koopkracht van werkenden altijd veel meer dan die van gepensioneerden. En in 2013 daalde de koopkracht van ouderen forser dan die van mensen met een baan.

Volgens FNV probeert het kabinet de koopkracht te verbeteren met tijdelijke maatregelen, terwijl juist structurele oplossingen zoals het ophogen van het minimumloon nodig zijn. De bond wijst erop dat de koopkracht van senioren bijvoorbeeld al langdurig onder druk staat.

Volgens vakcentrale VCP merken ook de werkende middengroepen nog weinig van het koopkrachtherstel. VCP-voorzitter Nic van Holstein onderstreept nog eens dat zij samen met de gepensioneerden afgelopen jaren juist de grootste klappen van de economische crisis hebben moeten incasseren. Het kabinet investeert volgens VCP ook te weinig in scholing van toekomstige professionals.

Positie flexwerkers 

Vooral de positie van de flexwerkers en zpp'ers is de vakbonden een doorn in het oog. Volgens FNV zou er meer gedaan moeten worden aan de 'flexverslaving van werkgevers". Maurice Limmen, voorzitter van CNV vindt ook dat het kabinet steken laat vallen op dit vlak. "Op de arbeidsmarkt ligt een groot vraagstuk waarop actie nodig is, maar dat schuift het kabinet door naar zijn opvolgers", zegt Limmen. "Mede door de flexibilisering en de groei van het aantal zzp'ers staat het evenwicht op de arbeidsmarkt onder druk. Daar heeft iedereen last van!"

"Er lijkt sprake van een race-to-the-bottom; concurrentie naar het putje”, zegt Limmen. Jongeren blijven hangen in flexcontracten, maar zijn door dit kabinet wel opgescheept met een studieschuld, daardoor voelen zij zich de klos. Veel zzp'ers kunnen zich niet verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid en door deze ontwikkeling staan ook de arbeidsvoorwaarden in cao's onder druk. Dit moet wat mij betreft hét thema worden van de verkiezingsstrijd."

'Het evenwicht op de arbeidsmarkt staat

onder druk, daar heeft iedereen last van'

"Dat iedereen er volgend jaar iets bij krijgt, is goed nieuws. Iedereen profiteert daardoor van het economisch herstel. Daarmee repareert het kabinet ook het scheve beeld dat deze zomer leek te ontstaan, een beeld waarin ouderen zouden inleveren. Mijn zorgen over de koopkrachtpositie van ouderen zijn daarmee nog niet uit de lucht. Het lijkt er sterk op dat veel pensioenfondsen eind dit jaar de pensioenen zullen moeten korten. Dat raakt ouderen direct in de portemonnee." Ook FNV roept het kabinet op om noodmaatregelen te treffen om pensioenkortingen te voorkomen.

Meer investeren in arbeidsmarkt

Reinier Castelein, voorzitter van vakbond De Unie, mist vooral de empathie in de Miljoenennota. Hij wil dat er meer geïnvesteerd wordt in de arbeidsmarkt. “Minister Dijsselbloem heeft gelijk. De begroting is op orde en het land staat er beter voor. Maar dat is dan wel een statistisch gelijk. De kille cijfers. Wat koopt de onder druk staande middenklasse daarvoor? Ik mis de empathie vanuit de coalitie met de honderdduizenden werklozen, gepensioneerden en jongere woningzoekenden. Wat is er geworden van het bruggen slaan waar Rutte en Samsom het land mee zouden redden? Het land gered, de kiezer verloren. Verkiezingen win je niet meer met mooie praatjes, door al het zoets op voorhand te lekken voor Prinsjesdag. De Romeinen en de Grieken wisten het al, geef het volk brood en spelen. Zo lang er in dit land meer voedselbanken zijn dan Mac Donald’s, hoort dit kabinet zich bescheiden op te stellen.” 

'Zo lang er in dit land meer voedselbanken zijn 

dan Mac Donald’s, hoort dit kabinet zich bescheiden op te stellen'


Het is volgens Castelein tijd voor "een nieuw kabinet dat anders kijkt naar hetzelfde". "De tijd van centraal geleide sector- en banenplannen is niet meer houdbaar in de nieuwe economie. Nu de rijksbegroting op orde is, is het tijd om te werken aan het vertrouwen in de samenleving. Door concreet te investeren in de arbeidsmarkt en te zorgen voor werk, werk en nog eens werk. De participatiesamenleving kan alleen slagen als er beleid komt dat oog heeft voor de menselijke maat", aldus Reinier Castelein.

(ANP/redactie)

Wilt u in één dag op de hoogte zijn van de nieuwste wet- en regelgeving? Meld u dan aan voor de Prinsjesdageditie van de HR-Actualiteitendag op 11 oktober of 3 november. 

Lees ook

PRINSJESDAG –  Vakbonden: ‘Kabinet doet te weinig aan positie flexwerkers’ (HRbase)
PRINSJESDAG – Ontwikkelingen arbeidsmarkt in de Troonrede (PW De Gids) 
PRINSJESDAG – Scholing blijft cruciaal aandachtspunt (PW De Gids) 
PRINSJESDAG –  Nieuwe Arbowet op komst (PW De Gids) 
PRINSJESDAG – Transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid (PW De Gids) 
PRINSJESDAG – Maatregelen om werkloosheid tegen te gaan (PW De Gids) 
PRINSJESDAG – Dit zijn de heffingskortingen in 2017 (PW De Gids) 
PRINSJESDAG – Lage-inkomensvoordeel per 2017 (PW De Gids) 

Aantal keer bekeken: 436

Laat een reactie achter

Je moet lid zijn van HRbase - grootste HR netwerk van Nederland om reacties te kunnen toevoegen!

Word lid van HRbase - grootste HR netwerk van Nederland

Reactie van Joost Seijsener on 21 september 2016 at 6:07pm

Waarom wordt sociale zekerheid via het werk geregeld?

Discussie over sociale zekerheid is van alle tijden. De recente aanpassingen in het stelsel voor “meer vast en minder flexibel” voeden nu dit debat. Ik zou graag willen dat het debat gaat over de vraag die boven deze blog staat. Houd je vast, ik heb een ingewikkeld verhaal naar de stelling waarom sociale zekerheid eigenlijk niet via het werk geregeld moet worden. Maar eerst het korte antwoord op de vraag waarom het nu wel via het werk is geregeld: dat is historisch zo gegroeid. Werknemersverzekeringen, het woord zegt het al.

Om op te warmen.

- Volgens mij leeft collectief de overtuiging dat Nederland werknemers minimumloon betaalt. Kijk even mee naar de onjuistheid van deze overtuiging. Hoeveel stagiaires verrichten er – onder het mom van een stage of werkervaringsplaats– productieve arbeid voor niets of een kleine stagevergoeding? Hoeveel AOW’ers hebben een kleine bijbaan om hun pensioen aan te vullen en werken voor een paar euro per uur (krantenwijk)? Hoeveel zzp’ers hebben zulke lage tarieven en zo weinig declarabele uren dat deze per saldo onder het minimum terecht komen? Hoeveel werkers van buiten Nederland verrichten werk onder erbarmelijke omstandigheden tegen feitelijk minder dan minimumloon, omdat van hun schamele salaris de ‘enorme kosten’ van het gedeelde bed in een uitgeleefde caravan worden ingehouden.
- Neem een klein bedrijf met tien tot vijftien personen. Daarvan bestaan er heel erg veel in Nederland. De eigenaar werkt zelf mee in het bedrijf. Vanuit de geschiedenis van vele bedrijven is er de gewoonte personeel in vaste dienst te nemen. Hoeveel risico lopen deze bedrijven bij pech? Ik was als HR-adviseur actief voor een bedrijf van 10 medewerkers waar in korte tijd drie medewerkers ernstig ziek werden. De redding voor het bedrijf was cynisch genoeg de snelle dood van deze medewerkers.
- Ik sprak een oud-collega die bij nu de Rijksoverheid werkt. Hij was ernstig ziek geweest. Hij roemde zijn werkgever over de prettige manier van omgaan in die voor hem moeilijke periode en de riante faciliteiten. Ik wil niet flauw doen, maar feitelijk is dit warme werkgeverschap gefinancierd door de belastingbetaler. Deze overheidswerkgever komt absoluut niet in de klem zoals de kleine werkgever. Ook in het grootbedrijf bedreigt een zieke meer of minder nooit de continuiteit. En bovendien heeft het grootbedrijf de wil en het vermogen om juridisch de beste constructies in elkaar te zetten om zo min mogelijk de warme werkgever te hoeven uithangen en mocht dat toch gebeuren dan raakt warm werkgeverschap de beslissers zelden direct in hun portemonnee.
- In mijn buurt woont een gezonde man van 70, die al vanaf zijn 50e jaar met pensioen is. Hij ontving vijftien jaar van zijn grote werkgever een uitkering, als uitkomst van een vertrekregeling. Deze man deed het “beter” dan al die arme mensen die boven de veertig zijn en hun leven verspillen met werk dat hen niet boeit. Zij hebben zichzelf veroordeeld omdat zij te zeer hangen aan de zekerheden van de vaste baan.

Begrijp mij niet verkeerd. Ik ben blij voor die buurman en oud-collega, maar ik twijfel of ik het eerlijk vind ten opzichte van andere zieken en 50-plussers, die het met hun regelingen een stuk minder troffen. Ik heb er ook helemaal niets tegen dat stagiaires productieve arbeid verrichten. Dat mensen in hun vaste baan blijven hangen, vind ik iets kwalijker. Niet zozeer dat mensen zelf ervoor kiezen hun werkende leven tot straf te maken – dat is hoogstens zielig – maar dat zij op belangrijke plekken in de maatschappij zielloos hun werk doen.

Het gevolg van een sociaal zekerheidsstelsel dat gekoppeld is aan werk, is dat werken veel meer gaat over “risico’s beheersen” dan over “talenten benutten”. Kijk eens wat een kapitaalvernietiging het is als er werk is te doen dat iemand graag wil doen, maar dat niet gaat doen vanwege de inschatting van de werkgever dat het risico te groot is.

Stel je eens voor dat elk bedrijf, elke ondernemer, zo iedereen met de kwaliteiten die hij of zij nodig heeft, in kan zetten in zijn bedrijf? En ook weer afscheid kan nemen, als het niet werkt? En andersom, dat de werker kan werken waar zijn of haar kwaliteiten benut worden. En op plekken terecht komt waar hij of zij talenten verder kan ontplooien. Een vaak geopperd bezwaar – elk bedrijf een soort duiventil, dodelijk voor het bedrijf: zou dat nu werkelijk gaan gebeuren? Ik denk eerder dat er gelijkwaardige dialoog op gang komt om zaken in bedrijven te verbeteren.

De kwestie: hoe organiseer je dan sociale zekerheid? Ik heb daar geen kant-en-klaar antwoord op. De oproep is dat wij daarover met elkaar gaan nadenken. Twee denkrichtingen heb ik wel. Eén denkrichting is om een verbinding met zorg te maken (als het gaat om ziekte) en onderwijs/levenslang leren (als het gaat om werk). Een andere denkrichting is om het monetair te regelen: een individueel spaarpotje voor elke werker waarop de werker kan terugvallen. Een groot uitgevallen geblokkeerde spaarloonrekening. Nederland heeft ervaring om binnen enkele dagen miljarden beschikbaar stellen om systeembanken overeind te houden. Een creatieve variant hierop.

De andere kwestie: hoe krijg je in bedrijven meer de focus op kwaliteit binnenhalen in plaats van alleen maar risico’s beheersen. Hier heb ik wel een kant-en-klaar antwoord op omdat ik daar als ondernemer jarenlang in heb geinvesteerd. De oplossing heet: JBMW-aanpak voor werving & selectie 3.0. Deze aanpak is ontwikkeld om het bedrijven en ook overheidsinstellingen veel eenvoudiger te maken om goede mensen te vinden, zie www.jbmw.nl .