Vergelijkingen. Hoe vaak worstelen we er niet mee in ons leven? En dan heb ik het niet over de wiskundige vergelijkingen van middelbare school. Nee, het gaat over sociale vergelijkingen die onze gedachten bezighouden: ík heb gelukkig niet zulke drukke kinderen…. die collega krijgt altijd spreektijd en ik nooit…. waarom kan ik niet net zo luchtig door het leven stappen als mijn broer…. belachelijk, ik zou daar nóóit iets van zeggen…

Deze 'inner talk' kan ons behoorlijk klemzetten. We vinden maar van alles over de ander en proberen onszelf te overtuigen van ons gelijk. We zetten onszelf op een ander niveau dan de ander: een hoger of lager niveau. Maar nooit gelijkwaardig.

Brené Brown belicht de kant van vergelijkingen waarin we ons klein maken: ze zegt hierover dat in de vergelijking met anderen onze schaamtegevoelens opspelen. Het lijkt altijd of anderen het leven wél op orde hebben, wél blaken van zelfvertrouwen, goed kunnen koken en wél een gezonde relatie met hun ouders hebben. Zelden (of beter: nooit) is het waar, maar kennelijk kunnen we dat maar moeilijk geloven. Het juk dat we onszelf opleggen doet pijn en het houdt ons klein, kleiner dan we willen. Wat we er volgens Brown tegen kunnen doen, is schaamteveerkracht opbouwen. Dat doen we door over onze schaamte te praten met elkaar en onze empathie ruim baan te geven. Empathie jegens de ander en ook jegens onszelf.

En we kunnen onszelf ook groter maken dan de ander. Die krijgt dan veel commentaar, dat commentaar kan uitgesproken worden (tegen de persoon of in het roddelcircuit) of in gedachten blijven. Het effect is hetzelfde. Als we onszelf overschreeuwen kan het lijken dat we onszelf groter maken dan de ander, maar dat is slechts schijn: in werkelijkheid gaan we het gevecht aan, juist omdat we ons klein voelen.


Wellicht ken je de Desiderata van Max Ehrman. Ook hij sprak over het gevaar van vergelijkingen:

” If you compare yourself with others,
You may become vain or bitter,
For always there will be
greater and lesser persons than yourself.”

Als je merkt dat je je aan het vergelijken bent met anderen (in positieve of negatieve zin), vraag je dan eens af:

  • met wie ben ik in gevecht?
  • welk effect heeft deze gedachte op mijn relaties met anderen?
  • welk effect heeft deze gedachte op mijn zelfbeeld?
  • hoe zou ik me voelen zonder deze gedachte?
  • met wie kan ik er over praten?

De antwoorden kunnen je op andere gedachten brengen, waardoor je niet alleen de ander beter kunt verdragen, maar vooral jezelf.

Annette van Engelen is directeur van OnzeCoach | Coachpoolbeheer.

Aantal keer bekeken: 91

Laat een reactie achter

Je moet lid zijn van HRbase - grootste HR netwerk van Nederland om reacties te kunnen toevoegen!

Word lid van HRbase - grootste HR netwerk van Nederland